• Loading...
Đảng bộ và nhân dân tỉnh Yên Bái tập trung đẩy mạnh đưa Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XII của Đảng và Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ XVIII vào cuộc sống
 
Văn học nghệ thuật Yên Bái với đề tài sáng tác về biên giới, biển đảo
Ngày xuất bản: 06/01/2020 7:40:59 SA

Nguyễn Tâm

Bao đời nay, biển đảo không chỉ là một bộ phận cấu thành phạm vi chủ quyền thiêng liêng của Tổ quốc mà luôn là một phần máu thịt không thể tách rời trong trái tim mỗi người dân đất Việt. Thế hệ nối tiếp thế hệ, người Việt Nam đã khai phá đất đai, chinh phục biển cả, xác lập chủ quyền, mở rộng giao thương, cùng nhau lan tỏa những bài học vô giá để làm tròn sứ mệnh giữ yên biển, đảo, xây dựng và phát triển đất nước, viết tiếp những trang sử hào hùng của cha ông để lại. Ngày nay, giữa thời đại “vươn ra biển lớn”, “thế kỷ của biển và đại dương” với những vấn đề thời sự, chính trị diễn ra ngày càng phức tạp trên biển Đông thì biên giới, biển đảo lại càng trở thành tâm điểm trong trái tim, suy nghĩ của mỗi người con đất Việt; “bảo vệ chủ quyền biên giới, biển đảo” không chỉ là trách nhiệm của riêng lực lượng vũ trang, của những người lính đang ngày đêm đối mặt ngoài thực địa mà là của mọi người dân, của cả dân tộc. Cũng chính bởi lẽ đó mà lâu nay, biển, đảo đã luôn ở sâu trong tâm thức của những người làm văn học nghệ thuật; sáng tác về biên giới, biển đảo đã trở thành đề tài lớn xuyên suốt chiều dài lịch sử văn học, nghệ thuật Việt Nam. Từ lâu, hình ảnh người chiến sĩ cùng những ngư dân kiên cường bảo vệ chủ quyền trên các vùng biển, đảo thiêng liêng của Tổ quốc đã tạo nguồn cảm hứng, trở thành chất liệu hiện thực cho giới văn nghệ sĩ cả nước sáng tác nên rất nhiều tác phẩm nghệ thuật ấn tượng, chứa đựng trong đó nhiều cảm xúc và niềm tự hào. Đó là những vần thơ, ca khúc dạt dào tiếng sóng; những thước phim, những khuôn hình thấm đẫm cảm xúc ghi lại hình ảnh chân thực và xúc động về cuộc sống của những người lính chiến đấu trên các vùng biên giới biển đảo, khái quát sinh động và thành công hình tượng kiên cường của những ngư dân Việt Nam không chịu lùi bước trước khó khăn giông bão, cũng như trước mọi kẻ thù xâm lược.

Là tỉnh nằm sâu trong nội địa, Yên Bái không có đường biên giới cũng không có biển đảo nên văn nghệ sĩ không có điều kiện tiếp cận để hiểu biết, cảm nhận, từ đó tích lũy tư liệu, hình thành cảm xúc sáng tác về đề tài này. Tuy nhiên bằng tình cảm và những cách làm riêng của mình, những năm qua, văn học nghệ thuật Yên Bái đã hòa chung vào dòng chảy của văn học, nghệ thuật cả nước, không ngừng sáng tạo, hướng về miền biên giới, biển đảo thiêng liêng xa xôi của Tổ quốc. Đồng hành cùng quá trình sáng tạo về đề tài biên giới, biển đảo của các văn nghệ sĩ tỉnh nhà, từ nhiều năm nay, Hội Liên hiệp Văn học Nghệ thuật tỉnh Yên Bái luôn quan tâm xây dựng kế hoạch và định hướng sáng tác cho hội viên. Hàng năm, Hội thường xuyên tổ chức các trại sáng tác văn học, nghệ thuật cho hội viên tại các vùng biển, đảo như Nha Trang, Vũng Tàu, Hải Phòng; tổ chức các chuyến đi thực tế sáng tác ở: Côn Đảo, Phú Quốc, Trà Cổ… Sau các trại sáng tác và chuyến đi thực tế đó, hàng loạt các tác phẩm văn học, nghệ thuật về biển đảo đã ra đời, có thể kể đến như: “Ra Côn Đảo”, “Đêm nay Côn Đảo” của tác giả Ngọc Chấn, “Trăng nghiêng núi Chúa” của Hoàng Thế Sinh, “Ghi ở Vũng Tàu” của Thế Quynh, “Xuân về nhớ bạn Trường Sa” của Lê Vân, “Đá ra Trường Sa” của Hà Ngọc Anh, ca khúc “Bình minh Nha Trang”, “Biển và tôi cùng hát”, “Trái tim người lính” của nhạc sĩ Xuân Vệ… Trong đó có những tác phẩm đã đạt được thành tích cao trong các kỳ liên hoan, giải thưởng trong nước và của tỉnh như tập thơ “Biển và bờ” gần 100 bài, viết về biển đảo của tác giả Hoàng Bảo, đạt giải A Giải thưởng Văn học nghệ thuật Yên Bái; ca khúc “Biển và em” của nhạc sĩ Kim Phụng đoạt Giải B Liên hoan Âm nhạc khu vực phía Bắc lần thứ 24, năm 2014... Nhiều hội viên của Hội sau khi tham dự các trại sáng tác, các chuyến đi thực tế do Trung ương Hội và các Hội chuyên ngành Trung ương tổ chức trở về cũng đã cho ra đời nhiều tác phẩm giá trị, điển hình như năm 2017, Nhà báo- Họa sĩ Nguyễn Đình Thi- Chủ tịch Hội Liên hiệp Văn học Nghệ thuật, Chi hội Trưởng Chi hội Mỹ thuật Việt Nam tỉnh Yên Bái có chuyến đi thực tế sáng tác về biển đảo Tổ quốc tại quần đảo Trường Sa do Hội Mỹ thuật Việt Nam tổ chức. Sau chuyến đi này, 70 bức ảnh phóng lớn của Nhà báo- Họa sĩ Nguyễn Đình Thi đã được trưng bày tại Triển lãm ảnh Báo chí- Nghệ thuật chủ đề “Yên Bái với biển đảo Tổ quốc” cùng rất nhiều tác phẩm mỹ thuật, nhiều phóng sự ảnh được đăng tải trên Tạp chí Văn nghệ Yên Bái, Văn nghệ Yên Bái vùng cao, đem đến cho nhân dân Yên Bái những hình ảnh chân thực nhất, sống động nhất về cuộc sống và chiến đấu của quân và dân nơi Quần đảo Trường Sa, góp phần kết nối nhân dân hai miền đất liền và hải đảo linh thiêng của Tổ quốc.

Với tinh thần “Tất cả vì Trường Sa thân yêu, vì chủ quyền biển đảo thiêng liêng của Tổ quốc”, cùng với cả nước, những năm qua, công tác tuyên truyền về biên giới biển đảo luôn được tỉnh Yên Bái chú trọng. Ngoài các chuyến công tác, trực tiếp thăm hỏi, động viên cán bộ, chiến sỹ, nhân dân trên các đảo, tỉnh còn tổ chức nhiều hoạt động như: đẩy mạnh tuyên truyền, vận động các tầng lớp nhân dân trong tỉnh tích cực hưởng ứng Cuộc vận động “Nghĩa tình biên giới, hải đảo”; tổ chức cuộc thi tìm hiểu biển đảo Việt Nam; tham gia cuộc thi tìm hiểu 50 năm Ngày mở đường Hồ Chí Minh trên biển; tổ chức triển lãm về chủ quyền biển đảo; tham gia đóng góp xây dựng Bia tưởng niệm các Anh hùng liệt sĩ hy sinh trên đảo Gạc Ma… Tháng 3/2019, tỉnh đã tổ chức ký kết Chương trình phối hợp tuyên truyền biển đảo giữa Tỉnh ủy Yên Bái và Đảng ủy Quân chủng Hải quân Việt Nam. Được biết, trong thời gian tới tỉnh sẽ tổ chức 03 chuyến thăm và tặng quà tết tại các vùng biển đảo. Sẽ có rất nhiều phóng viên, nhà báo, trong đó có 03 phóng viên của Tạp chí Văn nghệ Yên Bái cũng được tham gia trong những chuyến đi này. Cùng với các hoạt động ý nghĩa, thiết thực của tỉnh Hội Liên hiệp Văn học Nghệ thuật và các chi hội chuyên ngành cũng luôn quan tâm động viên, khuyến khích các hội viên sáng tác, và tổ chức nhiều hoạt động quảng bá, công bố tác phẩm về đề tài biên giới, biển đảo như: 02 cuộc Triển lãm tranh với chủ đề: “Văn hóa dân tộc, biên giới và biển đảo” và “Biên giới- Biển đảo Tổ quốc” do Chi hội Mỹ thuật Yên Bái phối hợp với Hội Mỹ thuật Hà Nội tổ chức tại Yên Bái; Triển lãm 140 bức ảnh “Yên Bái với Biển đảo Tổ quốc” trong đợt Triển lãm Bản đồ và trưng bày tư liệu “Hoàng Sa- Trường Sa của Việt Nam- những bằng chứng lịch sử và pháp lý” tỉnh Yên Bái… Tới đây, trong dịp kỷ niệm 75 năm Ngày thành lập Quân đội nhân dân Việt Nam (22/12/1944- 22/12/2019), Hội Liên hiệp Văn học Nghệ thuật Yên Bái sẽ tổ chức Triển lãm tranh về đề tài Lực lượng vũ trang và chiến tranh cách mạng, trong đó bao gồm cả nội dung về biên giới, biển đảo. Ngoài ra, tại các triển lãm ảnh và mỹ thuật khu vực, các nghệ sĩ Yên Bái luôn có tác phẩm sáng tác về biển đảo tham dự. Hàng tháng, các ấn phẩm của Hội là Tạp chí Văn nghệ Yên Bái, Văn nghệ Yên Bái vùng cao, Trang Văn học Nghệ thuật Yên Bái điện tử thường xuyên mở các chuyên mục, đăng tải các sáng tác văn, thơ, tranh, ảnh, ca khúc viết về chủ đề biển đảo.

Trước tình hình biên giới, biển đảo Tổ quốc đang từng ngày, từng giờ đối mặt với những diễn biến phức tạp như hiện nay thì việc đẩy mạnh và nâng cao chất lượng công tác giáo dục, tuyên truyền, đấu tranh bảo vệ chủ quyền biên giới, biển đảo thiêng liêng càng trở nên cần thiết hơn bao giờ hết. Đóng góp vào công tác giáo dục, tuyên truyền trong sự nghiệp đấu tranh ấy không thể phủ nhận vai trò của văn học nghệ thuật. Thực tế đã chứng minh hiệu ứng tuyên truyền, lan tỏa, thu hút công chúng thông qua một ca khúc, một bài thơ hay những bức ảnh sống động mang lại giá trị, sức mạnh gấp nhiều lần so với những bài diễn văn chung chung, sáo mòn. Với số lượng ít ỏi các tác phẩm sáng tác về mảng đề tài rộng lớn này, văn nghệ sĩ Yên Bái đã cho thấy trách nhiệm công dân cũng như tình cảm, tâm huyết và niềm đam mê của mình. Tuy nhiên, phải thẳng thắn nhìn nhận rằng lâu nay, tác phẩm sáng tác về đề tài biên giới, biển đảo chưa nhiều về số lượng và cao về chất lượng, nhất là ở các tỉnh không có đường biên giới và ở xa biển đảo như Yên Bái. Điều đó cũng dễ hiểu bởi các văn nghệ sĩ đa phần không có điều kiện tiếp cận, lăn lộn thực tế để hiểu và cảm nhận một cách sâu sắc nhất về cuộc sống của quân và dân ở các vùng biên giới, biển đảo. Để đáp ứng nhiệm vụ tuyên truyền, đem đến cái nhìn trung thực, khách quan, góp phần truyền tải thông điệp nhân văn cao cả về bảo vệ chủ quyền biên giới, biển đảo trong bối cảnh khó khăn về nhiều mặt như hiện nay thì đòi hỏi văn học nghệ thuật phải phát huy hơn nữa sức mạnh đặc biệt, riêng có của mình; cho ra đời ngày càng nhiều những tác phẩm văn học, nghệ thuật chất lượng, đạt giá trị cao cả về hiện thực lẫn tính nhân văn. Muốn làm được điều đó, trước hết bản thân những người làm văn học, nghệ thuật cần dấn thân, bản lĩnh, tỉnh táo và quyết liệt hơn nữa, khắc phục những khó khăn, đam mê khám phá, trải nghiệm, thâm nhập thực tế để tiếp cận, có những hiểu biết sâu sắc về vùng đất, cuộc sống, con người nơi biên giới, hải đảo, từ đó vun đắp cảm hứng, sáng tạo ra những tác phẩm có chất lượng, có dấu ấn độc đáo về đề tài biên giới, biển đảo. Cùng với đó, việc tạo điều kiện, khơi nguồn cảm hứng sáng tác và tạo thêm vốn sống thực tế cho văn nghệ sĩ cũng là yếu tố quan trọng giúp văn nghệ sĩ làm tốt nhiệm vụ của mình, nhất là với mảng đề tài đặc biệt này. Bởi thế, ngoài việc định hướng sáng tác; có các chế độ, cách thức động viên, khích lệ kịp thời; tổ chức thường xuyên các cuộc tập huấn, hội thảo, hội đàm về đề tài biên  giới, biển đảo thì các cấp, các ngành và các địa phương cũng cần thường xuyên tổ chức cho các văn nghệ sĩ được tham gia các chuyến công tác tại các vùng biên giới, biển đảo; được giao lưu, thăm quan thâm nhập thực tế tại các đơn vị Hải quân và các khu vực biển, đảo Việt Nam. Riêng với Yên Bái, một tỉnh miền núi còn nhiều khó khăn thì lâu nay, văn nghệ sĩ chưa có nhiều cơ hội được tham gia vào các chuyến thực tế tại các vùng biên giới, biển, đảo. Tuy nhiên trên cơ sở thực tiễn của địa phương mình, trong thời gian tới, Hội Liên hiệp Văn học Nghệ thuật Yên Bái sẽ tiếp tục quan tâm hơn nữa đến công tác khuyến khích, động viên văn nghệ sĩ sáng tác về đề tài biên giới, biển đảo bằng việc mở các chuyên trang về biển đảo trên tạp chí và các ấn phẩm của Hội; tổ chức nhiều hơn nữa các chuyến đi thực tế, các trại sáng tác về chủ đề biển đảo cho tất cả các chuyên ngành văn học, nghệ thuật; quan tâm công tác phối hợp với các cơ quan, ban, ngành của tỉnh và của Trung ương để mở các cuộc thi sáng tác và triển lãm về đề tài biển đảo… từ đó có được những tác phẩm văn học, nghệ thuật theo chuyên đề, phục vụ nhiệm vụ chính trị của địa phương cũng như của đất nước.  

                                                                             N.T

Văn nghệ Yên Bái số mới

Đất và người Yên Bái qua ảnh

Thư viện video

Các cuộc thi Văn học nghệ thuật

Lượt truy cập

Visitor Counter