• Loading...
Đảng bộ và nhân dân tỉnh Yên Bái tập trung đẩy mạnh đưa Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XII của Đảng và Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ XVIII vào cuộc sống
 
Thành phố tuổi thanh xuân
Ngày xuất bản: 24/01/2019 3:19:24 CH

             Tùy bút của Hải Đường

 

Không hiểu vì sao cứ mỗi độ xuân về, những ký ức xưa lại ùa về, thức dậy. Có phải, bởi ta biết thành phố lộng lẫy sắc màu hôm nay đã mọc lên từ một vùng đất cổ, ngàn năm trầm mặc bên bờ con sông Hồng rộng lớn và hùng vĩ chảy dài từ Lũng Pô địa đầu vùng Tây Bắc của Tổ quốc đến tận cửa biển Ba Lạt Thái Bình.

Những ai còn nhớ. Mùa xuân năm Canh Tý tỉnh Yên Bái được thành lập và thị xã tỉnh lỵ cũng ra đời, trên vùng đất mang tên làng Yên Bái thuộc tổng Bách Lẫm, phủ Quy Hóa, tỉnh Hưng Hóa lúc bấy giờ- một vùng đất cổ, của một quốc gia độc lập- một vùng địa tầng còn để lại bao dấu tích của tiền nhân thời nguyên thủy, các nhà khảo cổ học đã tìm thấy ở xóm Đá Bia, ở bờ ngòi Khe Dài, con ngòi chảy xuyên qua phần đất phía Nam của thị xã ra Tuần Quán đổ vào sông Hồng. Những dấu tích cổ xưa của thời kỳ đồ đá còn được tìm thấy ở gò Bách Lẫm ngay bên bờ sông Hồng; người ta còn khai quật được thạp đồng ở xã Hợp Minh. Làng cổ Yên Bái đơn sơ, nhỏ bé, nhà tranh, mái lá, tường đất quét vôi, người dân sống bằng đèn dầu, ăn nước giếng thơi, ấy là hiện thân của thành phố hiện đại hôm nay.

Ký ức xưa thức dậy, khiến ta xao lòng muốn lang thang đi khắp phố phường để cảm nhận trọn vẹn trong ta tình yêu thành phố. Ta muốn tìm lại phố Giếng ngày xưa, dẫu biết rằng thành phố chả có cái tên nào như thế- nơi ấy một thời, người dân mấy khu phố ăn chung gầu nước múc lên từ lòng cái giêng xây, thăm thẳm. Ta vẫn đem theo cuộc đời mình tiếng gầu va thành giếng của những buổi chiều tà ta cùng em giòng dây múc nước. Ta muốn tìm lại mái trường xưa bên cạnh cây đa cổ thụ, có hàng rào cây cơm nguội ken đầy quả chín,tìm lại con đường ta vẫn chạy tắt qua trên mảnh vườn hoang nở vàng hoa cải đắng, khi nghe tiếng trống trường báo giờ vào lớp. Ta muốn tìm lại phố nhà đèn, nơi đặt cỗ máy chạy điện mỗi đêm,bên cạnh một cây đa lớn cành lá sum suê. Ta muốn tìm lại quán phở Vượng ngon nổi tiếng ở cuối phố Ga. Ta muốn tìm lại người thầy thuốc nổi tiếng hiếm hoi thời xưa với tấm biển hiệu “Ba mươi năm y tá lành nghề” ở cuối phố nhỏ đầu cầu sắt ngòi Yên...

Đằng đẵng một thời, sống bằng đèn dầu, nước giếng lại bị chiến tranh xâm lược tàn phá hủy diệt nhưng Đảng bộ và nhân dân đã đem sức lực, tiền của và tài năng, trí tuệ, kiên trì xây dựng lại từ đường sá đến mỗi ngôi nhà, góc phố, tự mình nâng mình lên trở thành thành phố vào năm 2002. Với tầm nhìn thời đại đầy trí tuệ và trọng trách trước dân, các nhà lãnh đạo của thành phố, của tỉnh đã quyết định mở rộng không gian đô thị, lấy sông Hồng làm trục không gian xây dựng thành phố Yên Bái cũ thành thành phố mới hiện đại hai bên sông Hồng. Từ nông thôn bước vào thành thị, còn nhiều ngỡ ngàng, vụng dại nhưng vùng đô thị bên sông đã lên da, lên thịt. Chao ơi, chỉ hơn mười năm mà vùng nông thôn chạy dài từ Âu Lâu, Hợp Minh đến Giới Phiên, Phúc Lộc đang trở thành những khu đô thị mới với những công trình đồ sộ, Bệnh viện Đa khoa 500 giường, Bệnh viện lao và phổi, Nhà điều dưỡng cho người có công và nhiều công trình khác. Từ ý tưởng táo bạo và khát vọng lớn lao, thành phố và tỉnh đã tập trung nguồn lực để nâng tầm thành phố mà trong tâm là xây dựng kết cấu hạ tầng đô thị. Những đường phố cũ được chỉnh trang đẹp mắt, những đường phố mới thênh thang, hoành tráng, nối tiếp nhau ra đời làm thay đổi hẳn bộ mặt của đô thị. Đầu tiên phải kể đến đường 379 chạy dài từ phường Yên Thịnh qua phường Minh Tân đến phường Yên Ninh, nay gọi là đường Điện Biên, Đinh Tiên Hoàng. Ngày nào ta cứ ngỡ, đường Nguyễn Thái Học là đại lộ lớn và đẹp nhất của thành phố sẽ khó có đường phố nào lớn và đẹp hơn. Nhưng không phải, chỉ vài năm sau thôi đại lộ rộng, dài gấp ba đường Nguyễn Thái Học vinh hạnh mang tên đường Nguyễn Tất Thành ra đời, nối trung tâm thành phố với vùng du lịch sinh thái hồ Thác Bà. Và cũng chỉ trong vòng dăm năm sau thôi, năm 2017 con đường hoành tráng và hiện đại hơn những đường phố đã có, nối trung tâm thành phố với đường cao tốc Nội Bài- Lào Cai. Không mấy ai có thể tưởng tượng nổi làm sao một thành phố miền núi lại đủ sức đầu tư tới 996 tỷ đồng để có được con đường rộng tới 50 mét dài kỷ lục trên 13 km giữa một vùng núi đồi sừng sững. Còn một vài công việc nhỏ phải tiếp tục hoàn thiện, nhưng hàng cây đô thị bên đường đã lên xanh, điện đèn cao áp rực sáng đêm đêm, những cây cảnh trên dải phân cách rộng tới 9 mét, đã nở hoa. Xe ô tô ở mọi miền của đất nước và cả của khách nước ngoài đã lăn bánh trên con đường tuyệt vời này để vào thành phố. Con đường đẹp và hoành tráng đến mức nhiều người đặt câu hỏi, không biết thành phố sẽ đặt tên con đường ấy là gì cho xứng đáng với tầm vóc của nó. Giờ thì người ta biết, con đường ấy được mang tên đường Âu Cơ. Người ta lại reo lên với cái tên ấy và khen ai đã chọn được cái tên xứng tầm, thỏa mãn với niềm tự hào và ước vọng của người thành phố.

 Năm Kỷ Hợi này, thành phố bước vào tuổi thanh xuân 17- cái tuổi giàu ước mơ và khát vọng, tràn đầy sức sống và nghị lực. Có phải vì nghị lực và sức sống của tuổi 17 mà thành phố đã làm nên bao kỳ tích mới - một năm bắc được hai cây cầu hiện đại vượt sông Hồng. Này 30/6 năm 2018 cầu Bách Lẫm khánh thành - chiếc cầu dây văng đầu tiên đẹp đến xao lòng với chiều dài hơn 435 mét, rộng 18 mét, nối liền trung tâm thành phố với vùng đô thị mới Giới Phiên và cũng là cầu nối quốc lộ 37 với quốc lộ 32C và cao tốc Nội Bài- Lào Cai. Hai tháng sau về phía hạ lưu cách chừng hơn một ki-lô-mét cầu Tuần Quán bắc qua sông Hồng rộng và dài hơn cầu Bách Lẫm lại thông xe kỹ thuật. Hai cây cầu đã phải đầu tư nguồn vốn lên đến gần 1.500 tỷ đồng, tương ứng tiền thu ngân sách của tỉnh trong một năm. Có phải chúng ta đã giàu sang lắm đâu. Thật ra mỗi cấp, mỗi ngành, mỗi người dân đã phải gồng mình lên để chi cho dự án. Cũng chẳng ai dám chơi sang hay phô trương hình thức vì là tiền chắt chiu, ki cóp của dân, mà xây cầu qua sông là việc phải làm không thể đừng được. Làm để kết nối, phát huy toàn bộ hệ thống cơ sở của thành phố xây dựng trong mấy chục năm. Làm là để kết nối toàn bộ các tuyến quốc lộ từ quốc lộ 70 đến cao tốc Nội Bài- Lào Cai với hệ thống cơ sở hạ tầng thành phố. Làm để tạo tiền đề, thúc đẩy nhanh tiến trình đô thị hóa vùng hữu ngạn sông Hồng của thành phố. Làm để mở toang cánh cửa phía Nam đón gió bốn phương và hội nhập với mọi vùng của đất nước và quốc tế. Thế là riêng địa bàn thành phố có 4 cây cầu vượt sông Hồng.

Nhớ sáng hôm dự lễ thông xe kỹ thuật cầu Tuần Quán, được biết thêm chỉ có một khúc sông dài 115 km mà điểm đầu là xã Lăng Khay điểm cuối là gềnh Vật Lợn xã Minh Quân, đã có 6 cây cầu bắc qua sông. Cầu thép đầu tiên ở thành phố được xây dựng sau Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ VII một năm, tức là năm 1992. Thế là 26 năm - 26 năm bắc 6 cây cầu vượt sông Hồng. Ta ngẫm lại, thực dân Pháp đô hộ nước ta hơn 80 năm mới xây dựng được một cây cầu thép vượt sông Hồng mang tên Doumer- tên của viên toàn quyền Đông Dương- chúng ta gọi là cầu Long Biên. Theo tấm biển thép đặt ở đầu cầu ghi rõ, cầu xây dựng từ 1899 đến 1902 hoàn thành, năm 1903 mở cửa cho người và tàu, xe qua lại, cầu dài 1.680 mét. Cây cầu đã đi vào lòng trẻ thơ qua sách giáo khoa: “Cầu Long Biên vừa dài vừa rộng”. Nghĩ lại mà tự hào, mà thấy thành phố của ta đáng yêu biết mấy.

Năm Kỷ Hợi này, năm cuối cùng Đảng bộ và nhân dân thực hiện mục tiêu nâng thành phố lên tầm đô thị mới, nhiều công trình, dự án đã hoàn thành và đang đẩy nhanh tiến độ thi công như khu tưởng niệm Bác Hồ, khu di tích Nguyễn Thái Học, khu phố thương mại trên bán đảo hồ Yên Hòa, khu thương mại của tập đoàn Hoa Sen, hoàn thiện những công viên đã có với hệ thống đường dạo, đường điện mầu trên đường viền quanh hồ nước và khởi công xây dựng công viên lớn Đồng Tâm...

Tết đến, đường phố kết hoa, treo cờ, chăng đèn lung linh rực sáng. Đêm nay, ta đưa em ra xem cầu Bách Lẫm. Hãy dừng lại giữa cầu dưới ánh đèn màu rực rỡ, ngắm nhìn thành phố trong đêm. Đôi bờ, phố phường đèn điện đủ mầu sắc, nhấp nháy như sao sa. Dòng sông Hồng như một dải ngân hà ta vẫn ngắm dưới bầu trời đêm xanh thẳm. Ta tìm lại bến cũ đò ngang, gần phía chân cầu nơi ta vẫn hẹn hò đón đợi nhau. Từ cầu Bách Lẫm qua Giới Phiên, Phúc Lộc ta lại qua cầu Văn Phú trở về trung tâm thành phố, trên con đường Âu Cơ thênh thang, hoành tráng.

Đêm xuân, thành phố đẹp đến nao lòng không chỉ bởi những phố phường rực đỏ cờ hoa, lung linh huyền ảo ánh đèn, bởi những cơn gió heo may và mưa bụi mà còn vì một điều gì đó ta chỉ có thể cảm nhận mà rất khó gọi thành tên. Thành phố lên đèn, những dòng điện màu quanh những hồ nước công viên dồn đuổi nhau, nhấp nháy huyền ảo như thực, như mơ. Trên quảng trường, những cây đèn trang trí mang dáng hoa sen, bên cạnh những chậu hoa tươi vàng rực ngần kia như vừa mới mọc lên hai bên đường phố. Hàng hoa sữa điện quấn từ gốc đến thân cây. Những chiếc đèn ống đủ mầu tím, hồng, lúc sáng, lúc tối như những giọt mưa màu sa trên cành lá. Cờ đỏ, hoa tươi, điện sáng đủ màu từ mặt đất đến ngang trời theo năm đường phố lớn tỏa đi năm hướng. Những đường phố trong đêm như những dòng sông ánh sáng chảy đến vô cùng, ta thẫn thờ, mê mẩn nhìn theo. Dòng người từ đâu đổ ra công viên Yên Hòa, ra quảng trường Mười chín tháng Tám, ra trung tâm thành phố mà đông thế. Tiếng nổ ì ùng giữa không trung, từng làn pháo hoa bay vút lên nở bung, sáng rực bầu trời. Lạ thay, thành phố mà ta thuộc từng ngôi nhà, góc phố, nhớ từng viên đá lát mà đêm nay ta ngỡ ngàng, như thành phố này từ huyền thoại đi ra. Ta ngẩn ngơ như người bị lạc, không biết đi về ngả nào giữa đêm xuân thành phố.

 

                                                                                       H. Đ.

Văn nghệ Yên Bái số mới

Đất và người Yên Bái qua ảnh

Thư viện video

Các cuộc thi Văn học nghệ thuật

Lượt truy cập

Visitor Counter