• Loading...
Đảng bộ và nhân dân tỉnh Yên Bái tập trung đẩy mạnh đưa Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XII của Đảng và Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ XVIII vào cuộc sống
 
Nhiếp ảnh Yên Bái, những "điểm nét" trong quá trình hình thành và phát triển
Ngày xuất bản: 18/06/2019 3:12:45 SA

Nguyễn Hiền Lương

Trước năm 90 ở Yên Bái chỉ có một số tay máy chụp ảnh báo chí và ảnh dịch vụ, ảnh nghệ thuật còn là con số không. Đứng trước yêu cầu phát triển loại hình nghệ thuật nhiếp ảnh tại địa phương, năm 1994, theo đề nghị của Hội VHNT tỉnh, Ban thư ký Hội Nghệ sĩ Nhiếp ảnh Việt Nam ra quyết định thành lập Câu lạc bộ (CLB) Nhiếp ảnh tỉnh Yên Bái gồm 14 thành viên. CLB  ra đời làm cho hoạt động nhiếp ảnh trở nên sôi nổi, có ngay những thành tựu đáng ghi nhận. Cuối năm 1994, triển lãm ảnh nghệ thuật Yên Bái lần thứ nhất, do Hội VHNT tỉnh tổ chức, tác phẩm "Lửa của mẹ" của Quánh Hùng đoạt giải A. Năm 1995, triển lãm lần thứ 2, tác phẩm "Chắt lọc" của Hữu Tê đoạt giải A, "Niềm tin" của Trần Thị Nương giải B, tác giả Hoàng Thế Sinh có 2 tác phẩm đoạt giải: "Vào cuộc" giải B và "Gặp gỡ đất và trời" giải C. Cuộc thi ảnh nghệ thuật "Đất nước và con người Yên Bái mừng xuân 1996" do Hội VHNT tỉnh phát động đã có 74 tác phẩm của 24 tác giả tham dự, trong đó có 2 giải Nhất ("Chiều trên lưng núi" của Lê Năng, "Nét thời gian" của Quánh Hùng), 3 giải Nhì, 4 giải Ba, 6 giải Khuyến khích. Từ những thành tựu đó, ngày 28/5/1996, Hội VHNT tỉnh ra quyết định chuyển Câu lạc bộ Nhiếp ảnh thành tổ bộ môn ảnh nghệ thuật thuộc Hội, đồng thời mở trại sáng tác, mời các nghệ sĩ của Hội Nghệ sĩ nhiếp ảnh Việt Nam lên bồi dưỡng nghiệp vụ. Chuyên ngành nhiếp ảnh vừa ra đời đã tham gia Liên hoan Ảnh nghệ thuật khu vực miền núi tổ chức tại Hòa Bình. Ngay kỳ tham gia đầu tiên (1996), tác phẩm "Chiều trên lưng núi" của Hữu Tê đã đoạt Huy chương (HC) Vàng, "Nét thời gian" của Quánh Hùng đoạt HC Đồng, "Tần tảo" của Trần Thị Nương, "Hạnh phúc trăm năm" của Hoài Nam đoạt giải Khuyến khích. Liên hoan Ảnh khu vực 1998 tại Điện Biên, "Dáng núi" của Hữu Tê đoạt HC Bạc, "Hiến dâng của núi" của Hữu Tê, "Tỏ tình" của Minh Tuân, "Hạt vàng" của Quang Tuấn đoạt giải Khuyễn khích. Năm 1998, lần đầu tiên tác giả nhiếp ảnh Yên Bái tham gia Liên hoan Ảnh nghệ thuật toàn quốc đã có tác phẩm đoạt giải Khuyễn khích ("Tìm đáp số" của Quách Hùng). Đó là những bước đi ban đầu rất đáng ghi nhận và là tiền đề cho sự ra đời của Chi hội Nhiếp ảnh Yên Bái vào ngày 11/6/2010 do NSNA Vũ Chiến làm Chi hội trưởng, Nguyễn Việt Thắng làm Chi hội phó với hơn mười tác giả. Đến nay- 2019, trải qua 25 năm, tính từ ngày tổ chức nhiếp ảnh đầu tiên của Yên Bái ra đời, 9 năm từ khi thành lập Chi hội, Chi hội Nhiếp ảnh thuộc Hội Liên hiệp VHNT Yên Bái đã có 20 hội viên, trong đó có 7 hội viên Hội NSNA Việt Nam, 13 hội viên Hội Liên hiệp VHNT Yên Bái và một lực lượng khá hùng hậu các cộng tác viên đang làm việc tại các cơ quan báo, đài và nhiều cơ sở khác trong tỉnh. Trong đó nhiều tác giả đã thành danh, được giới nghệ sĩ nhiếp ảnh cả nước biết đến như Quách Hùng, Thanh Miền, Vũ Chiến, Tuấn Nghĩa, Thái Hoàng, Bác Đạt, Hoàng Đô, riêng NSNA Thanh Miền đã được phong tước hiệu EVAPA của Hội NSNA Việt Nam. Nhiều tác giả trẻ đã có nhiều thành tựu sáng tác, đầy triển vọng như Trung Kiên, Trung Hiếu, Pa Ri, Đức Tuệ, Tuấn Vũ, Anh Đức, Xuân Tình... đủ sức làm lực lượng kế cận các thế hệ đàn anh.

Đội ngũ hơn 20 tác giả ấy, trong khoảng thời gian hơn 20 năm qua đã sáng tác được một khối lượng lớn tác phẩm. Tính bình quân mỗi tác giả đã có hàng trăm tác phẩm ảnh chất lượng cả về nội dung và nghệ thuật. Nhiều tác phẩm tạo được ấn tượng, khơi tỏa cảm xúc thẩm mỹ- nhân văn cho người xem. Có thể kể đến các tác phẩm: "Hoàng hôn", "Tuổi thơ", "Bức họa vùng cao"... của Quách Hùng; "Lụa của trời", "Nước và cuộc sống", "Chiều La Pán Tẩn", "Thác Bà- Hạ Long trên núi"... của Thanh Miền; "Hạnh phúc giản đơn", "Vào vụ", "Ruộng bậc thang Mù Cang Chải", "Hoàng hôn trên đỉnh Sáng Nhù"... của Vũ Chiến; "Vườn xuân", "Cá voi xanh hồ Thác Bà", "Nuôi cá lồng trên hồ Thác Bà"... của Hoàng Đô ; "Hoa núi", "Hương lúa", "Vào vụ"... của Tuấn Nghĩa; "Sắc xuân", "Vượt khó"... của Thái Hoàng; "Niềm vui được mùa", "Lễ hội đầu xuân"... của Lê Bác Đạt; “Danh thắng quốc gia Ruộng bậc thang Mù Cang Chải mùa nước đổ”, "Bay trên mùa vàng"... của Tuấn Vũ; "Vào vụ cấy" của Việt Thắng...

Bên cạnh hoạt động sáng tác tự do, các tác giả của Chi hội Nhiếp ảnh Yên Bái luôn tích cực tham gia các cuộc thi sáng tác ảnh nghệ thuật, ảnh báo chí do các tổ chức từ Trung ương tới địa phương phát động, phản ánh các sự kiện văn hóa- xã hội, kinh tế- chính trị, các phong trào thi đua yêu nước phục vụ cho nhu cầu thẩm mỹ của công chúng và công tác tuyên truyền. Có thể kể đến: Cuộc thi Ảnh nghệ thuật quốc tế VN17 tổ chức tại Việt Nam, nhiếp ảnh Yên Bái có 2 tác phẩm của Tuấn Nghĩa, Hoàng Đô được trưng bày. ­Cuộc thi Ảnh nghệ thuật Việt Nam, 2016, tác phẩm "Thác Bà - Hạ Long trên núi " của Thanh Miền đoạt HC Đồng, bộ ảnh “Lễ cấp sắc của người Dao đỏ” của Tuấn Nghĩa được trưng bày. Cuộc thi Ảnh "Khoảnh khắc vàng", 2016 do TTXVN và Hội NSNA Việt Nam tổ chức, tác phẩm "Giúp dân sau lũ" của Thanh Miền đoạt HC Đồng. Cuộc thi ảnh về môi trường do Bộ Tài nguyên-  Môi trường phát động, tác phẩm của Thanh Miền đoạt giải Ba. Cuộc thi Ảnh nghệ thuật Việt Nam 2018 do Hội NSNA Việt Nam tổ chức, Chi hội Nhiếp ảnh Yên Bái có 7 tác phẩm của 6 tác giả (Thanh Miền, Hoàng Đô, Tuấn Vũ, Thái Hoàng, Anh Đức, Trung Hiếu) được trưng bày. Cuộc thi Ảnh Di sản Việt Nam năm 2018, tác phẩm của Trung Kiên đoạt giải Ba, tác phẩm của Vũ Chiến được trưng bày. Cuộc thi Ảnh nghệ thuật du lịch Việt Nam 2018, 3 tác phẩm của 3 tác giả (Thanh Miền, Tuấn Nghĩa, Đức Tuệ) được trưng bày. Cũng trong năm 2018, 2 tác phẩm của 2 tác giả (Vũ Chiến, Thanh Miền) được trao giải C, giải thưởng ảnh xuất sắc của Hội nghệ sĩ Nhiếp ảnh Việt Nam. Festival Nhiếp ảnh Trẻ 2017, do Cục Mỹ thuật- Nhiếp ảnh tổ chức cho các tác giả nhiếp ảnh trẻ với chủ đề “Tư duy trẻ, góc nhìn trẻ”, nhiếp ảnh Yên Bái có 4 tác phẩm của 4 tác giả (Tuấn Vũ, Tuấn Hoàng, Anh Đức, Trung Kiên) được trưng bày. 3 cuộc thi ảnh nghệ thuật (2016, 2017, 2018) với chủ đề "Đất và người Yên Bái" phục vụ cho việc tuyên truyền, quảng bá hình ảnh Yên Bái với bạn bè trong nước và quốc tế do Hội Liên hiệp VHNT Yên Bái tổ chức, được Hội Nghệ sĩ Nhiếp ảnh Việt Nam bảo trợ, có hơn 730 tác phẩm tham dự, trong đó hơn 300 tác phẩm được trưng bày triển lãm, hơn 30 tác phẩm đoạt giải, trong đó có 18 tác phẩm được Hội NSNA Việt Nam cấp Bằng chứng nhận. Đó là chưa kể đến cuộc thi lần IV (2019), sẽ được tổng kết vào tháng 7/2019. Ngoài các cuộc thi trên còn có thể kể đến các cuộc thi sáng tác ảnh phục vụ cho nhiệm vụ chính trị của các địa phương, ban, ngành: Cuộc thi ảnh “Yên Bái, rừng xanh yêu thương” do Hội Liên hiệp VHNT phối hợp với Chi cục Kiểm lâm tổ chức; cuộc thi sáng tác các tác phẩm VHNT chủ đề “Tự hào thành phố Yên Bái anh hùng”, "Thành phố Yên Bái hướng tới đô thị loại II" do Hội Liên hiệp VHNT phối hợp với thành phố Yên Bái tổ chức; cuộc thi “Tự hào truyền thống quê hương Nghĩa Lộ” do Hội Liên hiệp VHNT phối hợp với thị xã Nghĩa Lộ tổ chức; các sáng tác ảnh về chủ đề “Xây dựng nông thôn mới, đô thị văn minh", "Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh", giải "Búa liềm vàng" (về công tác xây dựng Đảng), cuộc thi ảnh "Nét đẹp Yên Bái"... Cuộc thi nào các tác giả của Chi hội cũng đều có các tác phẩm ảnh đơn, ảnh bộ, phóng sự ảnh tham dự và đoạt giải. Đặc biệt tác giả Thanh Miền đoạt giải C giải báo chí qoàn quốc về Xây dựng Đảng (Giải Búa liềm vàng)

Tham dự Liên hoan Ảnh nghệ thuật khu vực do Hội Nghệ sĩ Nhiếp ảnh Việt Nam tổ chức, cũng là một nội dung hoạt động được Chi hội hết sức quan tâm. Từ khi thành lập đến nay, năm nào nhiếp ảnh Yên Bái cũng tham gia Liên hoan ảnh nghệ thuật khu vực và đạt kết quả. Tính bình quân mỗi kỳ liên hoan, nhiếp ảnh Yên Bái có từ 20 tới 30 tác phẩm được trưng bày, 4 tới 5 tác phẩm đoạt giải. Tổng số, nhiếp ảnh Yên Bái đã đoạt 6 Huy chương Vàng, 10 Huy chương Bạc, nhiều Huy chương Đồng và giải Khuyến khích, nhiều năm liền đoạt giải đồng đội. Chỉ tính riêng 3 kỳ liên hoan khu vực gần nhất (từ 2016 đến nay), nhiếp ảnh Yên Bái đã có 538 tác phẩm của hơn 60 lượt tác giả tham gia, trong đó 68 tác phẩm được trưng bày, 7 tác phẩm đoạt giải, trong đó có 3 Huy chương Vàng và 3 giải đồng đội. Đó là một thành tích không nhỏ so với các tỉnh trong khu vực.

Cùng với tham gia liên hoan ảnh khu vực là dự giải thưởng hàng năm. Năm nào tác giả nhiếp ảnh cũng có tác phẩm tham dự giải thưởng VHNT của tỉnh và các Hội chuyên ngành Trung ương. Bình quân mỗi năm có từ 7 đến 9 tác phẩm nhiếp ảnh đoạt giải của tỉnh, trong đó có nhiều giải A, B. Giải thưởng VHNT Yên Bái 5 năm lần thứ nhất có 9 tác giả ảnh đoạt giải, trong đó có 1 giải A (của Thanh Miền), 2 giải B (của Vũ Chiến, Tuấn Nghĩa), 3 giải C, 3 giải KK. Giải thưởng hàng năm của Liên hiệp các Hội VHNTViệt Nam và Hội VHNT các DTTS Việt Nam, các tác giả Hoàng Đô, Vũ Chiến, Thanh Miền có tác phẩm đoạt giải. Riêng năm 2018, có thể coi là năm thành công viên mãn với nhiếp ảnh Yên Bái, với 19 tác phẩm đoạt giải và trưng bày tại các cuộc thi ảnh nghệ thuật cấp Trung ương (ảnh nghệ thuật Việt Nam, ảnh du lịch Việt Nam, ảnh di sản Việt Nam, ảnh Việt Nam ngày nay, ảnh xuất sắc của Hội nghệ sĩ Nhiếp ảnh Việt Nam; ảnh sáng tác, quảng bá tác phẩm VHNT về học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh do Ban Tuyên giáo Trương ương tổ chức, ảnh về xây dựng Đảng, giải "Búa liềm vàng" do Trung ương tổ chức, ảnh giải thưởng hàng năm của Hội VHNT các DTTS Việt Nam). 29 tác phẩm đoạt giải và trưng bày, trong đó có 2 HC Vàng và giải đồng đội tại Liên hoan ảnh khu vực. Sơ kết cuộc thi sáng tác các tác phẩm VHNT chủ đề “Thành phố Yên Bái hướng tới đô thị loại II”, có 8 tác phẩm của 8 tác giả ảnh được tặng thưởng. Giải Báo chí của tỉnh năm 2018, có 4 tác giả ảnh đoạt giải trong đó có 2 B, 1 C, 1 Khuyến khích. Cuộc thi sáng tác, quảng bá tác phẩm VHNT về học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh do Ban Tuyên giáo Tỉnh ủy phát động, 1 tác phẩm đoạt giải B, 1 tác phẩm đoạt giải C. Giải thưởng VHNT Yên Bái năm 2018, chuyên ngành Nhiếp ảnh có 9 tác phẩm của 9 tác giả đoạt giải trong đó có: 2 A, 2 B, 3 C và 2  Khuyến khích.

Cùng với sáng tác là hoạt động quảng bá tác phẩm cũng phát triển mạnh dưới nhiều hình thức. Tác phẩm được đăng tải kịp thời trên Tạp chí Văn nghệ Yên Bái, Văn nghệ Yên Bái vùng cao và website của Hội. Tổ chức nhiều cuộc triển lãm tập thể: Triển lãm ảnh nghệ thuật “Đất và người Yên Bái” phục vụ Festival thực hành tín ngưỡng thờ Mẫu Thượng ngàn tại đền Đông Cuông; triển lãm ảnh nghệ thuật phục vụ Hội thảo xúc tiến đầu tư du lịch của tỉnh; triển lãm ảnh nghệ thuật chủ đề “Đất và Người Yên Bình” tại Lễ hội Bưởi Đại Minh và đua thuyền trên Hồ Thác Bà… Riêng năm 2018, tổ chức 2 cuộc triển lãm tập thể: Triển lãm ảnh nghệ thuật “Mùa xuân và lễ hội” và “Yên Bái trên đường đổi mới, hội nhập và phát triển”. Năm 2019 triển lãm ảnh nghệ thuật "Sắc màu văn hóa Mông Yên Bái" với 120 tác phẩm tại Hà Nội. Về triển lãm cá nhân, đã có 2 tác giả Thanh Miền, Tuấn Nghĩa tổ chức triển lãm cá nhân. Các cuộc triển lãm ảnh nghệ thuật tập thể, cá nhân của Yên Bái đều gây được tiếng vang, góp phần quảng bá, giới thiệu hình ảnh đất và người Yên Bái tới bạn bè trong nước và quốc tế.

Tâm huyết, bền bỉ, tìm tòi, sáng tạo, trong suốt hơn 20 năm qua nhiếp ảnh Yên Bái đã dần dần hình thành các phong cách sáng tác của từng tác giả. Mỗi tác giả bằng sự lựa chọn đề tài, ánh sáng, góc máy, bố cục, thời khắc bấm máy, không gia toàn cảnh, trung cảnh hoặc cận cảnh- đặc tả; kỹ thuật chụp ngược sáng, phơi sáng... đã tạo nên những tác phẩm độc đáo, ấn tượng, in đậm dấu ấn riêng của từng tác giả. Đặc biệt, nhiều tác giả đã sử dụng flycam, chụp từ trên cao xuống, bao quát được cả một không gian rộng lớn, ảnh có độ phân giải cao, màu sắc rõ nét, tạo nên những tác phẩm ảnh nghệ thuật vừa phản ánh chân thực hiện thực, vừa có tính biểu trưng, ẩn dụ mang đến cho người xem không chỉ là sự cảm nhận về hình ảnh mà còn tạo nên những cảm xúc thẩm mỹ, nhân văn, hướng người xem tới những giá trị "Chân- Thiện- Mỹ".  

Có thể nói đạt được các thành tựu trên bởi nhiếp ảnh Yên Bái có được  cả 3 yếu tố: "Thiên thời- Địa lợi- Nhân hòa". "Thiên thời" là sự quan tâm của lãnh đạo. Trước hết là lãnh đạo tỉnh, luôn đánh giá cao vai trò, khả năng của nhiếp ảnh trong việc giới thiệu, quảng bá hình ảnh đất và người Yên Bái với  bạn  bè trong nước và quốc tế, hết sức quan tâm, tạo điều kiện cho tổ chức các cuộc thi sáng tác, tổ chức triển lãm, đăng cai tổ chức liên hoan ảnh khu vực. Tiếp đến là sự quan tâm Hội NSNA Việt Nam, Hội Liên hiệp VHNT tỉnh luôn tạo điều kiện cho các tác giả ảnh đi thực tế, dự các trại sáng tác, tham dự các lớp tập huấn bồi dưỡng chuyên môn, tổ chức và phối hợp tổ chức các cuộc thi sáng tác, bảo trợ cho các sáng tác của các tác giả. "Địa lợi" chính là đất và người Yên Bái nhiều danh lam thắng cảnh, có nền văn hóa vật thể và phi vật thể đa dạng, độc đáo, là những chất liệu phong phú để các tác giả tạo nên các tác phẩm xuất sắc. Nhiều người gọi Yên Bái là "vựa ảnh" đã nói lên tính chất "địa lợi" của nhiếp ảnh Yên Bái. Còn "Nhân hòa", chính là sự đoàn kết, cùng tâm huyết, đam mê, sẵn sàng chia sẻ kinh nghiệm sáng tác, chia sẻ những vui buồn, khó khăn trong cuộc sống giữa các tác giả trong chi hội, sự quan tâm phát triển đội ngũ tác giả trẻ làm lực lượng kế cận của các thế hệ đàn anh...

Xin chúc mừng Chi hội nhiếp ảnh. Những gì Chi hội đã làm được như những "điểm nét" đúng chỗ của 1 bức ảnh đẹp, sẽ mở ra triển vọng thành công tốt đẹp trong chặng đường tới của nhiếp ảnh Yên Bái chúng ta.

 

                                                                                         N.H.L

 

Văn nghệ Yên Bái số mới

Đất và người Yên Bái qua ảnh

Thư viện video

Các cuộc thi Văn học nghệ thuật

Lượt truy cập

Visitor Counter